Ustawa o fundacji rodzinnej reguluje również kwestię zakończenia funkcjonowania fundacji rodzinnej. W tym artykule przedstawione zostaną informacje na temat postępowania likwidacyjnego fundacji rodzinnej i kwestii formalnych z tym związanych.
Fundacja rodzinna w organizacji – likwidacja
W przypadku gdy:
- fundacji rodzinnej nie zgłoszono do sądu rejestrowego w terminie sześciu miesięcy od dnia sporządzenia aktu założycielskiego albo ogłoszenia testamentu albo
- postanowienie sądu odmawiające rejestracji stało się prawomocne, a fundacja rodzinna w organizacji nie jest w stanie niezwłocznie zaspokoić w pełni wierzytelności beneficjentów i osób trzecich,
zarząd dokonuje jej likwidacji.
Jeżeli fundacja rodzinna w organizacji nie ma zarządu, fundator, zgromadzenie beneficjentów albo sąd rejestrowy ustanawia likwidatora albo likwidatorów.
Fundacja rodzinna w organizacji ulega rozwiązaniu z dniem zatwierdzenia przez zgromadzenie beneficjentów sprawozdania likwidacyjnego.
Otwarcie likwidacji fundacji rodzinnej
Otwarcie likwidacji następuje z dniem uprawomocnienia się orzeczenia sądu rejestrowego o rozwiązaniu fundacji rodzinnej albo podjęcia przez zarząd albo zgromadzenie beneficjentów uchwały o rozwiązaniu fundacji rodzinnej.
Likwidację prowadzi się pod nazwą fundacji rodzinnej z dodaniem oznaczenia „w likwidacji”. W czasie prowadzenia likwidacji fundacja rodzinna zachowuje osobowość prawną.
Czego nie może fundacja rodzinna w trakcie prowadzenia likwidacji?
W czasie prowadzenia likwidacji nie spełnia się świadczenia na rzecz beneficjenta, ani nie dokonuje się podziału majątku fundacji rodzinnej przed spłaceniem wszystkich zobowiązań wobec osoby innej niż beneficjent.
Likwidator w fundacji rodzinnej – kto może nim zostać?
Likwidatorem fundacji rodzinnej jest członek zarządu albo osoba wyznaczona przez sąd rejestrowy. Sąd rejestrowy może wyznaczyć więcej niż jednego likwidatora.
Zgłoszenie otwarcia likwidacji do sądu rejestrowego
Zgłoszeniu do sądu rejestrowego podlegają:
- otwarcie likwidacji,
- imiona i nazwiska likwidatorów oraz ich adresy (albo adresy do doręczeń, albo adresy do doręczeń elektronicznych),
- sposób reprezentacji fundacji rodzinnej przez likwidatorów i wszelkie zmiany w tym zakresie
nawet w przypadku gdy nie nastąpiła zmiana w dotychczasowej reprezentacji fundacji rodzinnej.
Tego zgłoszenia może dokonać każdy likwidator. Jeśli natomiast mamy do czynienia z sytuacją, gdy sąd rejestrowy wydał orzeczenie o rozwiązaniu fundacji rodzinnej – wpisu otwarcia likwidacji dokonuje się z urzędu. Jeśli likwidatora wyznacza sąd, wpis danych wskazanych powyżej również dokonuje sąd z urzędu. Wyznaczając z urzędu likwidatora sąd ustala również wysokość jego wynagrodzenia.
Jakie uprawnienia ma likwidator fundacji rodzinnej?
Likwidatorzy mają prawo prowadzenia spraw oraz reprezentacji fundacji rodzinnej. Kompetencji likwidatora nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym wobec osób trzecich.
Do likwidatorów stosuje się przepisy ustawy o fundacji rodzinnej dotyczące członków zarządu, chyba że przepisy stanowią inaczej.
Sposób reprezentacji fundacji rodzinnej w okresie likwidacji określa się w statucie, uchwale zgromadzenia beneficjentów albo orzeczeniu sądu rejestrowego. W każdym przypadku sąd rejestrowy może zmienić sposób reprezentacji fundacji rodzinnej w okresie likwidacji.
Likwidatorzy ogłaszają jednokrotnie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym o otwarciu likwidacji, wzywając wierzycieli do zgłoszenia ich wierzytelności w terminie miesiąca od dnia ogłoszenia.
Jakie obowiązki ma likwidator fundacji rodzinnej?
Likwidatorzy:
- Sporządzają bilans otwarcia likwidacji (bilans ten likwidatorzy składają zgromadzeniu beneficjentów do zatwierdzenia).
- Składają zgromadzeniu beneficjentów sprawozdanie ze swej działalności oraz sprawozdanie finansowe po upływie każdego roku obrotowego.
- Mają obowiązek zakończyć interesy bieżące fundacji rodzinnej, ściągnąć wierzytelności oraz wypełnić zobowiązania fundacji rodzinnej. Nowe interesy mogą podejmować tylko wówczas, gdy to jest potrzebne do ukończenia spraw w toku. Nieruchomości zbywa się w drodze publicznej licytacji, a z wolnej ręki – jedynie na mocy uchwały zgromadzenia beneficjentów i po cenie nie niższej od ustalonej przez zgromadzenie beneficjentów.
- W stosunkach wewnętrznych likwidatorzy są obowiązani stosować się do uchwał zgromadzenia beneficjentów. Zasady tej nie stosuje się do likwidatorów wyznaczonych przez sąd rejestrowy.
Zaspokojenie wierzycieli fundacji rodzinnej
Jeśli chodzi o zaspokojenie wierzycieli w ramach postępowania likwidacyjnego fundacji rodzinnej to wskazać należy na kilka zasad w tym zakresie:
- Sumy potrzebne do zaspokojenia lub zabezpieczenia znanych fundacji rodzinnej wierzycieli, którzy się nie zgłosili lub których wierzytelności nie są wymagalne albo są sporne, składa się do depozytu sądowego.
- Wydanie majątku pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli innych niż fundator, beneficjenci albo spadkobiercy fundatora uprawnieni do mienia w związku z rozwiązaniem fundacji rodzinnej nie może nastąpić przed upływem roku od dnia ogłoszenia o otwarciu likwidacji i wezwania wierzycieli do zgłoszenia ich wierzytelności.
- Wierzyciele fundacji rodzinnej, którzy nie zgłosili swoich roszczeń we właściwym terminie ani nie byli znani fundacji rodzinnej, mogą żądać zaspokojenia swoich należności z majątku fundacji rodzinnej jeszcze niepodzielonego.
- Fundator, beneficjenci albo spadkobiercy fundatora, którzy po upływie terminu określonego w art. 100 otrzymali w dobrej wierze przypadającą na nich część majątku fundacji rodzinnej, nie są obowiązani do jej zwrotu celem pokrycia należności wierzycieli.
Zakończenie postępowania likwidacyjnego fundacji rodzinnej i wykreślenie fundacji rodzinnej z rejestru
Po zatwierdzeniu przez zgromadzenie beneficjentów sprawozdania finansowego na dzień poprzedzający wydanie majątku pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli (sprawozdanie likwidacyjne) i po zakończeniu likwidacji likwidatorzy ogłaszają w lokalu fundacji rodzinnej to sprawozdanie i składają je sądowi rejestrowemu, z jednoczesnym zgłoszeniem wniosku o wykreślenie fundacji rodzinnej z rejestru fundacji rodzinnych.
Jeżeli zgromadzenie beneficjentów zwołane w celu zatwierdzenia sprawozdania likwidacyjnego nie odbyło się z powodu braku kworum, likwidatorzy mogą wykonać czynności wskazane powyżej bez zatwierdzenia sprawozdania likwidacyjnego.
Księgi i dokumenty rozwiązanej fundacji rodzinnej oddaje się na przechowanie osobie wskazanej w statucie lub uchwale zgromadzenia beneficjentów. W braku takiego wskazania, przechowawcę wyznacza sąd rejestrowy.
Z upoważnienia sądu rejestrowego beneficjenci i osoby mające w tym interes prawny mogą przeglądać księgi i dokumenty rozwiązanej fundacji rodzinnej.
Rozwiązanie fundacji rodzinnej następuje po przeprowadzeniu likwidacji, z chwilą wykreślenia fundacji rodzinnej z rejestru fundacji rodzinnych.
Planujesz utworzenie fundacji rodzinnej? A może masz pytania dotyczące postępowania likwidacyjnego fundacji rodzinnej? Pomożemy Ci!
Jeśli planujesz założenie fundacji rodzinnej w Polsce, chciałbyś ustrukturyzować swój biznes i zastanawiasz się, czy fundacja rodzinna jest dla Ciebie dobrym rozwiązaniem a może masz pytania o postępowanie likwidacyjne fundacji rodzinnej – skontaktuj się z nami.
Odpowiemy na wszystkie pytania, pomożemy zdecydować, czy fundacja rodzinna jest rozwiązaniem dla Ciebie, a w razie potrzeby przeprowadzimy proces tworzenia fundacji rodzinnej lub dalsze działania strukturyzujące. Udzielimy również pomocy i wsparcia w ramach postępowania o uchylenie uchwały organu fundacji rodzinnej.
Nasz zespół posiada wieloletnie doświadczenie w budowaniu struktur prawnych w biznesie z wykorzystaniem zarówno polskich, jak i zagranicznych instrumentów. Od lat zajmujemy się również tematyką fundacji rodzinnych w krajach Europy Zachodniej. Skorzystanie z naszej pomocy w kwestii polskiej fundacji rodzinnej to najlepszy wybór.
O autorach
